Страстите околу плановите на Џаред Кушнер и Иванка Трамп за изградба на одморалиште во Албанија не се смируваат
Илјадници Албанци се собраа во последните денови на протести против планираната изградба на луксузниот туристички комплекс на Џаред Кушнер. Тоа претставува најнова контроверзност поврзана со неговите проекти на јадранскиот брег. Во исто време, Кушнер се соочува со сè поголемо внимание поради неговата соработка со странски влади преку неговиот приватен фонд за капитал, „Афинити партнерс“, за време на вториот мандат на таткото н неговата невеста – претседателот Доналд Трамп.
Кушнер и „Афинити“ се во раните фази на развој на два проекта во Албанија. Инвестиции вредни 1,4 милијарди долари на ненаселениот остров Сазан и проект вреден 4,7 милијарди долари на дел од заштитеното крајбрежно подрачје во Звернек.
Кушнер планира да изгради луксузни одморалишта на тие локации со помош на неговата сопруга, Иванка Трамп. Тој за британскиот Гардијан изјави дека комплексот на Сазан би бил „многу луксузен производ од највисока класа“. И дека сака да создаде „идеално одморалиште каде што би сакал да престојувам со моето семејство и пријателите“.
Албанската влада даде прелиминарно одобрение за проектот за островот Сазан во декември 2024 година. Кратко по реизборот на претседателот Доналд Трамп. Проектот доби статус на „стратешки инвеститор“. Ова овозможува брзо издавање државни дозволи и одобренија.
ИВАНКА ВООДУШЕВАНА ОД АЛБАНСКИОТ ОСТРОВ Времето на одобрувањето предизвика загриженост дека албанската влада можеби го користи проектот за да ја придобие наклонетоста на администрацијата на Трамп, што официјалните лица го негираат. Дополнително на контроверзноста е фактот дека Кушнер побарал финансирање за Affinity од странски влади за време на вториот мандат на Трамп, додека истовремено работел на други проекти за развој на недвижности низ целиот свет, вклучително и оние во Газа.
Плановите на Кушнер предизвикаа широка загриженост кај еколошките организации. Планираната изградба се наоѓа во заштитени природни подрачја кои претставуваат живеалиште на бројни растителни и животински видови. Дури 41 еколошка организација испратија писмо до албанската влада во јануари барајќи „итно прекинување на сите одлуки што го унапредуваат спроведувањето“ на проектот.
Илјадници Албанци се собраа во последните денови на протести против планираната изградба на луксузниот туристички комплекс на Џаред Кушнер. Тоа претставува најнова контроверзност поврзана со неговите проекти на јадранскиот брег. Во исто време, Кушнер се соочува со сè поголемо внимание поради неговата соработка со странски влади преку неговиот приватен фонд за капитал, „Афинити партнерс“, за време на вториот мандат на неговиот свекор, претседателот Доналд Трамп.
Албанците почнаа да протестираат напролет, откако на теренот се појавија бодликава жица и други знаци за подготовки за изградба. Протестите дополнително се интензивираа во последните денови, откако се појавија видеа од приватни безбедносни сили кои насилно ги отстрануваат демонстрантите.
Иванка Трамп беше критикувана оваа недела откако промовираше планиран луксузен комплекс во подкаст. Таа рече дека таа и Кушнер биле „хипнотизирани“ од островот по нивната прва посета. Таа го опиша проектот како „кулминација на целото мое искуство во недвижностите, сите мои патувања и долго размислување за тоа како сакам да живеам и како верувам дека луѓето сè повеќе сакаат да живеат, обидувајќи се да изградат нешто што е опиплива манифестација на тоа“.
ЕДИ РАМА ПРОДОЛЖУВА СО ПОДДРШКАТА Нејзините изјави предизвикаа потсмев кај критичарите на претседателот Трамп. Водителот на „Дејли шоу“, Мајкл Коста, оцени дека Иванка Трамп е „целосно надвор од допир со реалноста“. Тој додаде: „А за оние кои мислат дека можеби милијардерите треба да го проценат јавното расположение пред да купат приватен остров – она што не го разбирате е дека островот сè уште нема соби“.
Албанското специјално обвинителство за борба против корупцијата ги истражува измените во законот усвоени од владата во 2024 година. Тие го олеснуваат развојот на туризмот во еколошки заштитените подрачја. Обвинителството во понеделник потврди дека истрагата е во тек. Засега не е познато колку долго би можела да трае истрагата или какви последици би можела да има врз проектите на Кушнер.
Албанскиот премиер Еди Рама цврсто застана зад планираната инвестиција и покрај растечкото социјално незадоволство.
„Многу е важно да останеме отворени за инвеститорите, да бидеме фер и под никакви околности да не стекнеме репутација на земја каде што инвеститорите се пречекани со непријателство“, рече Рама во вторникот, според Ројтерс. „Апсолутно нема можност оваа инвестиција да биде запрена додека сум на оваа позиција.“
ПРОЕКТИТЕ СЕ УШТЕ СЕ ВО РАНА ФАЗА Албанската влада претходно го бранеше проектот, тврдејќи дека е во согласност со еколошките прописи. Инвеститорите, од своја страна, рекоа дека сакаат да го спроведат проектот почитувајќи ги принципите на заштита на животната средина.
„Нашиот фокус останува одговорно управување со просторот, подобрување на животната средина, создавање работни места и долгорочно создавање вредност за локалните заедници. Ги почитуваме сите тековни јавни и институционални процедури“, изјави за Ројтерс Ашер Абешера, претседател на „Сазан риел естејт дивелопмент ЛЛЦ“.
Владата одговори на обвинувањата за насилство врз демонстрантите, одземајќи ги лиценците на две приватни компании за обезбедување и апсејќи еден обезбедувач.
Засега нема официјален рок за завршување на туристичките комплекси во Сазан и Звернек. Проектите не се доволно напредни за да започнат градежните работи. Конечните планови сè уште не се доставени до албанските власти, а преговорите за проектот сè уште се во тек.
Ослободен од даноци, Гренел е исто така во игра.
Според договорот за статус на стратешки инвеститор од 2024 година, компанијата на Кушнер нема да плаќа даноци во текот на првите 10 години од изградбата. Затоа, постои можност реализацијата на проектот да трае барем толку време.
Според претходен извештај на Њујорк Тајмс, речиси целиот капитал на фондот „Афинито партнерс“ доаѓа од странство, првенствено од Блискиот Исток. Инвестицискиот фонд е поддржан од државни средства од Саудиска Арабија, Катар и Обединетите Арапски Емирати (!).
Кушнер за Гардијан изјави дека бил запознаен со инвестирањето во Албанија од Ричард Гренел, претставникот на Трамп за специјални мисии. Гардијан објави во 2025 година дека Гренел дејствувал како „бизнис посредник“ за фондот Афинити во регионот.
Според Њујорк Тајмс, Кушнер и Гренел соработувале и со албанскиот бизнисмен Шефџет Кастрати и неговиот син Муса Кастрати. Покрај тоа, извештаите укажуваат дека други инвеститори, вклучувајќи ги и катарските претприемачи Мутаз и Рамез Ал-Кајат, се вклучени во проекти поврзани со Звернек.
БЕЛГРАДСКАТА КОНТРАВЕРЗА Кушнер изјави дека го открил островот Сазан за време на застанување на јахта во сопственост на Нат Ротшилд, поранешен милијардер и член на познатото семејство Ротшилд. Потоа се сретнал и со Рама на бродот. Сепак, нема индикации дека семејството Ротшилд е вклучено во проектот на кој било друг начин.
Контроверзноста околу развојот на проектот во Албанија доаѓа откако Кушнер претходно планирал да изгради комплекс под брендот Трамп во Белград. Тој го напушти проектот во декември 2025 година, откако четири високи владини функционери беа обвинети за злоупотреба на службената должност и фалсификување документи поврзани со проектот.
Службениците ги негираа обвинувањата за какво било незаконско работење. „Афинити“ објави дека ја прекинале работата на проектот бидејќи „значајните проекти треба да ги обединуваат, а не да ги делат луѓето“, како и „од почит кон граѓаните на Србија и градот Белград“.
Нето вредноста на Џаред Кушнер изнесуваше 1 милијарда долари до среда попладне, според списанието Форбс.
Алисон Дарки, новинарка на Форбс.
(n1info.forbs)
