Расте бројот на барања за разрешување на Трамп. Еве кога тоа би можело да се случи
Откако американскиот претседател Доналд Трамп се закани дека ќе уништи „цела цивилизација“, тој се судри со папата Лав XIV. Потоа објави слика од корисничкиот интерфејс на која е прикажан како Исус, па американските демократи но и некои републиканци го доведуваат во прашање неговото здравје.
Демократите бараат импичмент на Доналд Трамп преку 25-тиот амандман откако тој се закани дека „цела цивилизација ќе исчезне“ ако Иран не се повлече, изјава што многумина ја опишаа како потенцијално воено злосторство.
Ракувањето на претседателот со досиејата на Епштајн и објавите на социјалните мрежи, како и нападите врз папата Лав XIV само ја интензивираа таа дискусија, пишува Дојче Веле (DW).
АМАНДМАН НА УСТАВОТ НА САД ОД 1967 ГОДИНА Овој амандман беше додаден во Уставот на САД во 1967 година за да се разјаснат процедурите во случај претседателот или потпретседателот да не можат да продолжат на функцијата поради смрт, оставка или болест. Иако прашањето за претседателската неспособност долго време е предмет на дебата, забрзувањето на усвојувањето на амандманот беше поттикнато од атентатот врз претседателот Џон Ф. Кенеди во ноември 1963 година.
Амандманот има четири члена. Првиот му дозволува на потпретседателот да стане претседател ако претседателот поднесе оставка или почине. Вториот член ја регулира замената на потпретседателот, а третиот дозволува привремен и доброволен пренос на власта во случај на краткотрајна претседателска неспособност. Тој член веќе е применет претходно, во најновиот случај за претседателот Џорџ В. Буш (2002 и 2007 година) и за претседателот Џо Бајден во 2021 година, за време на колоноскопија под анестезија.
Новите повици за импичмент на Трамп се базираат на четвртиот член од амандманот, кој предвидува отстранување од функцијата ако претседателот „не е во можност да ги извршува овластувањата и должностите на својата функција“.
ДЕМОКРАТИТЕ БАРААТ КОМИСИЈА ЗА ИМПИЧМЕНТ Во тој сценарио, потпретседателот и мнозинството раководители на извршни оддели или некое друго тело создадено од Конгресот можат да го прогласат претседателот за неспособен за служба. Потоа потпретседателот станува вршител на должноста претседател. Тој член никогаш не беше применет.
Демократскиот претставник Џејми Раскин од Мериленд предложи формирање комисија за импичмент на Трамп, доколку се утврди дека тој повеќе не е способен да служи во Белата куќа. Педесет други демократски претставници во Претставничкиот дом го поддржаа тој предлог.
„Се наоѓаме на опасна провалија и сега е прашање на национална безбедност Конгресот да ги исполни своите обврски според 25-тиот амандман за заштита на американскиот народ“, напиша Раскин во изјава од 14 април.
И некои републиканци сакаат Трамп да биде отстранет од Белата куќа
Значи не се само демократите кои бараат отстранување на Трамп – има и гласови од политичката десница. Поранешната републиканска претставничка Марџори Тејлор Грин зборуваше на X на 7 април во поддршка на 25-тиот амандман, откако Трамп упати закана до Иран за уништување на цивилизацијата.
„Не можеме да убиеме цела цивилизација. Тоа е зло и лудило“, рече таа.
ПОМАЛКУ ОД ПОЛОВИНА АМЕРИКАНЦИ СЕ ЗА ТРАМП И јавноста е сè повеќе загрижена за способноста на Трамп да владее. Анкета на Ројтерс/Ипсос од крајот на февруари покажа дека само 45 проценти од Американците веруваат дека Трамп е „ментално остар и способен да се справи со предизвиците“.
Веќе во својот втор мандат, Трамп се соочува со повици за импичмент. Сепак, во Претставничкиот дом под републиканска контрола, тие повици не доведоа далеку.
Трамп е единствениот претседател во историјата на САД кој беше двапати отповикан – двата пати во првиот мандат. И двата пати беше ослободен од Сенатот контролиран од републиканците.
Во интервју за списанието Тајм на 10 април, Раскин рече дека пратениците немаат „средства да поведат постапка за импичмент“.
„Нема ниту еден републиканец кој побарал импичмент или ни посочил интерес за импичмент во овој момент“, рече тој.
ИЗБОРИТЕ ВО НОЕМВРИ КАКО КЛУЧ Демократите моментално се малцинство и во Претставничкиот дом и во Сенатот, но ова би можело да се промени на среднорочните избори во ноември оваа година.
„Голем дел од разговорите за 25-тиот амандман се чисто политички“, рече Марк Грејбер, професор по право на Универзитетот во Мериленд.
„Тој беше дизајниран така што Републиканската партија би се идентификувала со Доналд Трамп на начин што нема да им го олесни оддалечувањето од него. Или ќе го отфрлат сега или ќе можат да кажат дека не можат да сторат ништо подоцна“, вели тој.
Дури и ако амандманот се примени, Трамп би можел да утврди дека нема неспособност со „поднесување писмена изјава за спротивното“. Во тој сценарио, ако потпретседателот и кабинетот продолжат на својот став, Конгресот би гласал за него, а за отстранување на претседателот е потребно двотретинско мнозинство.
Иако амандманот е технички можен да се примени, политички е сè уште далеку.
„Кабинетот на Трамп и Конгресот се чини дека се задоволни од она што го прави Трамп“, рече Грејбер.
Поранешни високи функционери, исто така, изразија сомнежи.
„Па, не мислам дека ќе се спроведе, без разлика дали е оправдано или не“, рече Џон Болтон, еден од поранешните советници за национална безбедност на Трамп од неговиот прв мандат.
„Јас сум адвокат, а не психијатар, па затоа не можам навистина да го проценам тоа. Но, неговиот проблем не е нужно од ментална природа – проблемот е што тој не разбира или не се грижи премногу за поширокиот свет. Тој е фокусиран на она што му користи на Доналд Трамп и тоа обликува сè – од Иран до начинот на кој се однесува кон НАТО и сојузниците на Америка“, објасни тој.
Пензионираниот генерал-потполковник Бен Хоџис го повтори ова мислење. „Искрено, не мислам дека има доволно републиканци во Конгресот кои би имале храброст да го сторат тоа, од различни причини“, рече тој. „Значи, се чини дека е многу малку веројатно, но не е добро за Америка што сме во ситуација каде што многу луѓе мислат дека ова е неопходно решение“, истакна тој.
Грејбер, исто така, верува дека е малку веројатно дека 25-тиот амандман ќе биде имплементиран.
„Додека републиканците не престанат да го поддржуваат Доналд Трамп, импичментот и 25-тиот амандман остануваат само теории“, заклучи тој, како што објави ДВ.
СВЕТОТ ЗАЧУДЕН ОД ЗАКАНИТЕ Само неколку часа пред истекот на ултиматумот до Иран, американскиот претседател Доналд Трамп во вторник се закани дека ќе искорени „цела цивилизација“, додека неговите политички противници во САД зборуваат за менталните проблеми на нивниот претседател.
Трамп му даде време на Иран повторно да го отвори Ормутскиот теснец, клучен за глобалното снабдување со нафта. Во спротивно „целата цивилизација ќе умре вечерва“, изјави тој, обраќајќи се до нацијата која е наречена и лулка на цивилизацијата, додавајќи: „Не сакам тоа да се случи, но веројатно ќе се случи“.
Неговиот потпретседател Џ.Д. Венс, сепак, рече дека е „оптимист дека ќе постигнеме добар исход“. Но, Иранците „мора да знаат дека имаме алатки во нашиот арсенал за кои досега не сме одлучиле да ги користиме“, предупреди тој. По таа изјава, поврзана со поранешната демократска претседателска кандидатка Камала Харис сугерираше можна употреба на нуклеарно оружје, што Белата куќа жестоко го негираше.
Само Доналд Трамп знае „што ќе прави“ во Иран, изјави во исто време неговата портпаролка Каролин Ливит. Американците и Израелците продолжија да го бомбардираат Иран во вторникОТ. Два моста, еден пат и една железничка линија беа погодени јужно од Техеран, при што загинаа две лица, а еден автопат беше затворен на северот од земјата по нападот, според иранските медиуми.
Железничките услуги беа откажани откако израелската војска ги повика Иранците да се воздржат од патување со воз до 17:30 часот по Гринич.
Во Заливот, нападите беа насочени кон островот Харг, клучен центар на нафтената индустрија на Иран, според иранската новинска агенција Мехр. Харг сочинува околу 90 проценти од извозот на сурова нафта на Иран.
Целта на бомбардирањето беше покраината Албоз на северот од земјата, објавија локалните медиуми. Осумнаесет лица беа убиени, од кои две деца.
„ВАШАТА ВОЈНА Е НАШ КОШМАР“ Во Техеран, Иранците се чини дека се поделени помеѓу стравот и одредената рамнодушност кон предупредувањата на американскиот претседател, пишува агенцијата Франс Прес. „За нас, војната не е само наслов или политичка анализа, тоа е колапс на животот… Вашата војна е наш кошмар“, рече иранската новинарка Елахех Мохамади на X.
Агенцијата Франс Прес во својата анализа истакнува дека Трамп никогаш не бил мерен во своите изјави, ниту пак се грижел за нивната конзистентност. Но, кога станува збор за Иран, неговите контрадикторни и претерани изјави ги поттикнаа неговите противници да го доведат во прашање неговото ментално здравје. Републиканскиот лидер ја направи својата „нефилтрирана“ личност заштитен знак, а неговите најлојални поддржувачи го гледаат тоа како гаранција за автентичност, истакнува АФП.
Од друга страна, неговите политички противници ги толкуваат неговите изјави како доказ за менталната болест на американскиот претседател.
Лидерот на демократското малцинство во американскиот Сенат, Чак Шумер, го критикуваше Трамп како „многу болен човек“.
„Секој републиканец кој одбива да ни се придружи во гласањето против оваа безгрижна војна ќе ја сноси одговорноста за какви било последици“, напиша тој на својот X профил.
Демократската сенаторка Пати Мареј ги нарече изјавите на претседателот „крвожедни“.
