Најновиот филм на Вернер Херцог „Bucking Fastard“ премиерно беше прикажан на Венецискиот филмски фестивал. Тоа беше повод ДВ да разговара со легендарниот режисер кој повеќе од шест децении ги поместува границите на филмската уметност
Кога Вернер Херцог бараше наслов за своите мемоари, посегна по еден од своите филмови: „Секој човек за себе, а Бог против сите“. Тоа е оригиналниот, германски наслов на филмот познат на меѓународната публика како „Енигмата на Каспар Хаузер“.
За Херцог, можеби последниот голем ексцентрик на европското кино, тоа не е само наслов, туку поглед на светот, пишува „Дојче Веле“.
Во текот на неговата повеќе од 60-годишна кариера, тој снимал филмови на падините на активни вулкани, во средината на Сахара, во дождовни шуми и северно од Арктичкиот круг. Неговите херои најчесто живеат на границите на човечките можности, а самиот режисер честопати ги достигнувал своите граници за време на снимањето.
Дури и на 84-годишна возраст, Херцог не покажува намера да забави. На овогодинешниот Венециски филмски фестивал, тој го претстави новиот долгометражен филм „Bucking fastard“, неговиот прв долгометражен филм по седум години.
ДВЕ СЕСТРИ КОИ ФУНКЦИОНИРААТ КАКО ЕДНА ЛИЧНОСТ Филмот ги следи Џин и Џоан Холбрук, две сестри кои зборуваат, размислуваат и се движат речиси целосно синхронизирано. Тие дури и делат исти соништа и се заљубени во истиот маж, за кого, според сите извештаи, не се многу важни.
Сестрите ги играат холивудските ѕвезди и брат и сестра Кејт и Руни Мара. Приказната е делумно инспирирана од вистинските близнаци Фред и Грета Чаплин, кои беа медиумска сензација во Британија во 1980-тите.
Во верзијата на Херцог, по љубовно разочарување, хероините одат во дивината на Ирска и почнуваат да копаат тунел низ пештера, убедени дека можат да стигнат до Оркниските Острови, митско место каде што вистинската љубов е можна.
ОПСЕСИЈА СО НЕВОЗМОЖНОТО Ваквите хероини совршено се вклопуваат во филмскиот свет на Херцог. Самиот режисер гледа врска со неговите претходни дела.
„Во „Фицџералд“ постои голем сон за опера среде џунгла, поради која главниот лик превенесува голем брод преку планина“, потсетува Херцог во интервју за ДВ.
Во тој филм од 1982 година, режисерот всушност ја натерал екипата да преврти пароброд од 320 тони преку рид во перуанската дождовна шума.
„Превртувањето на ѓаволот“, вели тој, е слична приказна: „Тоа е сон за идеална земја што всушност не постои“.
ГРАНИЦИТЕ МЕЃУ ЖИВОТОТ И ФИЛМОТ Во светот на Херцог, границата меѓу реалноста и фикцијата е речиси непостоечка. За време на снимањето на филмот „Агире, Божјиот гнев“ од 1972 година, екипата, според бројни сведоштва, речиси полудела под притисокот од работата во амазонската џунгла, вклучувајќи ја и ѕвездата на филмот, Клаус Кински.
Во документарецот од 1999 година за Кински, мојот најдобар непријател, Херцог опишува како актерот се заканил дека ќе го напушти филмот за време на снимањето во џунглата. Режисерот тврди дека потоа му рекол дека ако си замине, ќе биде фатен и убиен.
ЛУЃЕ КОИ ЖИВЕАТ НА РАБОТ Вернер Херцог е можеби уште попознат како документарист отколку како автор на играни филмови. Неговите херои од реалниот живот се исто толку необични како и неговите измислени ликови.
Во филмот „Човекот Гризли“ (2005), тој ја следи судбината на Тимоти Тредвел, активист кој со години живеел меѓу мечки во Алјаска, сè додека една од нив не го убила.
Во документарецот „Малиот Дитер треба да лета“ (1997), тој зборува за германско-американскиот пилот Дитер Денглер, кој избегал од затворски логор во Лаос.
Херцог не прави голема разлика помеѓу документарен и игран филм. Тој признава дека понекогаш измислувал сцени за документарци и дека користел вистински настани во играните филмови. За филмот „Спасување во зори“ (2006), верзија во живо на приказната на Денглер, тој го натерал Кристијан Бејл да јаде живи ларви и да се бори со вистинска змија пред камера.
„Филмот има помалку врска со реалноста отколку со нашите колективни соништа“, вели Херцог.
Тој претпочита да каже дека е поет, а не режисер.
„САМО ИЗЛЕЗИ ТАМУ И НАПРАВИ ГО ТОА“ Во своите често темни приказни за борбата на човекот со природата, Херц бара она што го нарекува „екстатична вистина“, нешто што ја надминува чистата реалност. Неговата цел не е да ги претстави екстремните подвизи како бизарни. Напротив. Тој сака да ги инспирира луѓето да пробаат нешто големо.
„Секој возрасен маж треба да носи брод преку планина. Секоја возрасна жена треба да ископа тунел низ планински масив“, вели тој за ДВ. „Пораката е едноставна: Излези таму и направи го тоа“.
ПОДЕЛЕНИ РЕАКЦИИ НА НОВИОТ ФИЛМ „Бакинг Фастард“ беше топло пречекан од публиката во Венеција – но критичарите беа прилично поделени. Некои го прифатија филмот како уште еден пример за ексцентричната имагинација на Херцог. Други го сметаа за збунувачки и бесмислен.
Самиот Херцог не изгледа премногу загрижен. Тој потсетува дека има хумор во сите негови филмови. „Понекогаш е темен хумор. Понекогаш многу баварски хумор, што дури ни Германците не го разбираат“, вели то
Зошто Херцог е сè уште важен? Без оглед на критиките, Вернер Херцог е популарен денес како ретко кога порано. Тој отвори Инстаграм профил минатата година (иако сè уште нема паметен телефон). Профилот стана хит меѓу генерацијата Z.
